XX. mendean Nafarroako mendialdeetan izan ziren aireko kableak bilatzeko lanean SITNAko ortoargazkiak ezinbesteko tresna dira.
Egun, 2015eko abenduaren hasieran, eta SITNAren mapei esker, Erronkari, Zaraitzu, Aezkoa eta Kintoa-Erroko kable guztiak geokokatu ditudalakoan nago. Egia da SITNAn agertzen ez diren hainbat kableen ahozko eta idatzizko testigantzak baditudala bainan SITNAn eskuragarri dauden 1956-57ko ortofotoetan ez dira agertzen. Edo nik behintzat ez ditut ikusten.
Bai, jasotzen ari naizen egur kableen ibilbideen informazioa prestatzen amaitzen dudanean, azkeneko helburua informazio hori hemen partekatzea da.
Inazio ta biok egiten ari garen ikerketa (azken hilabeteetan zertxobait geldirik), Goiberri aldizkariaren 62. alean agertu da. Honatx alea .pdf formatuan.
Artikulua txukuna da bainan oraindik asko dugu ikertzeke. Material asko dugu bilduta, elkarrizketak eginak, orain material guztia hau sailkatu ta historio logiko eta koherentea antolatzea dagokigu. Ea laister zerbait erakusteko moduan gauden.
Abuztuko goiz eder baten bueltan, gaurko egunean Ataungo Arrondon kokatua dagoen Espilla baserriko bi kableen elementu nagusienak argazkitan jasotzeko aukera izan dut.
Espillako Felix Eskisabelekin duela 70-80 urteko kontuetaz jardun, Bixente Esquisabelen goraberen berri eman ta horrela amaitu dugu Ataungo gaurko txangoa.
Ataun San Martingo Agerre Haundi baserriko belar kablearen bideoak ikusgai ditugu. Aurreko postean bertan hartutako argazkiak erakutsi bagenituen, oraingoan bertan hartutako bideo sekuentzietatik, YouTuben dugun Kablegintza kontupean hiru jarri ditugu ikusgai.
Agerre Haundi gaineko belarditik etxeko ganbararaino belar sortak eta fardoak kablez sartzeko prozesua da bideoetan erakusten dena.
Azpikaldeko sekuentzia, jeitsi genuen lehenengo belar sortakoa da:
Bigarren bideo sekuentzian aldiz, kablearen erdian ganbararaino sartu gabe geratu zen belar sortari bultzatzeko bidali genuen sorta eta fardo bidalketa ageri da. Hala ere, hau ere, ganbarara sartu ezinik geratu zen eta bi bidalketak etxera gerturatu asmoz txirrika bat eskuz bultzatu beharrean izan ginen. Azkeneko prozesu hau azkeneko bideoan ageri da:
Pasadizo hauek guztiak kablearen egoera kaxkarraren medio gertatu zitzaikigun. Kontu egin behar dugu, garraio sistema hau jada ez dela erabiltzen edo behintzat oso arraroa dela berau erabiltzea, ondorioz, kablea erdoila janda eta zeharo lasatuta dago, ondorioz kargak etxera sartzeko prozesua zailtzen delarik.
Bi post hauetan jasotakoa Agerre Haundiko sendiari eskerrak emanaz amaitu nahiko nuke. Beraientzako trastornoa izan baizen kablea martxan jartzea eta beraien burua eskaini baizuten garraio sistema hau berriro martxan jarri eta prozesua argazki eta bideoetan jaso ahal izateko.